TU DZIAŁO SIĘ POWSTANIE: Tablica Dowództwa Głównego Powstania Wielkopolskiego.

TU DZIAŁO SIĘ POWSTANIE: Tablica Dowództwa Głównego Powstania Wielkopolskiego.

Opublikowany w Pomniki Poznania, Tablice Powstania Wielkopolskiego Tagi ,,

Dowództwo główne Powstania Wielkopolskiego mieściło się w Hotelu Royal od wybuchu powstania aż do przejęcia dowództwa przez Józefa Dowbora-Muśnickiego. Z tym miejscem wiąże się więc okres działalności Stanisława Taczaka, któremu kierowanie powstaniem powierzyła Naczelna Rada Ludowa i który stworzył tutaj sztab generalny Armii Wielkopolskiej. Taczak ustabilizował fronty, samorzutnie powstające oddziały zorganizował w dziewięć okręgów, a przede wszystkim utrzymał wyzwolone tereny.

1. Tablica Dowództwa Głównego Powstania Wielkopolskiego / Krzysztof Szymański

2. Frontowa ściana kamienicy przy ul. Święty Marcin 71, na prawo od bramy wejściowej Hotelu Royal w Poznaniu / Krzysztof Szymański

Lokalizacja Tablica znajduje się na frontowej ścianie kamienicy przy ul. Święty Marcin 71, na prawo od bramy wejściowej. Dowództwo powstania mieściło się w gościnnych pokojach Hotelu Royal, który do dziś funkcjonuje w tym budynku.

Inskrypcja

TU W DAWNYM

HOTELU ROYAL

MIEŚCIŁO SIĘ W DNIACH

28.12.1918 R – 18.1.1919 R

DOWÓDZTWO GŁÓWNE

POWSTANIA WIELKOPOLSKIEGO

 

TABLICĘ UFUNDOWAŁO

SPOŁECZEŃSTWO M. POZNANIA

W 60-TĄ ROCZNICĘ WYBUCHU POWSTANIA

GRUDZIEŃ 1978

 

WYKONAŁ Z. M. POMET 

 

  • Projektant Marian Banasiewicz
  • Materiał metalowa płyta odlana z brązu
  • Odsłonięcie 1 lutego 1979

 

Obecna tablica to metalowa płyta o nieco pofalowanej powierzchni, nawiązująca do łopoczącego na wietrze sztandaru. Napis inskrypcyjny wyodrębniony jest dwoma poziomymi liniami, od góry i dołu. Pod nim, po prawej stronie, znajduje się stylizowany krzyż powstańczy, a obok– napisana mniejszą czcionką – informacja o fundatorach tablicy. Podobną czcionką, ale pionowo, wpisane jest nazwisko projektanta tablicy.

Pierwotna tablica, z 1929 roku, znajdowała się w tym samym miejscu ‒zniszczona została przez Niemców po zajęciu Poznania w 1939 roku. W akcie erekcyjnym zapisano, że wykonał ją Antoni Tyrała z Poznania, koszty pokryto ze składek publicznych, a wmurowana została w budynek przy ul. Święty Marcin (noszący wówczas numer 38), aby upamiętnić obywatelski czyn Leokadii ze Smoleńskich Świtalskiej, która bezinteresownie oddała 23 pokoje z urządzeniem na pomieszczenia Dowództwa Głównego. Umieszczona na poprzedniej tablicy inskrypcja brzmiała:

W DOMU TYM

W CZASIE OD 28 XII 1918 DO 18 I 1919

W OKRESIE NAJGORĘTSZYCH WALK

O WOLNOŚĆ WIELKOPOLSKI

MIEŚCIŁO SIĘ DOWÓDZTWO GŁÓWNE

NACZELNE WŁADZE

WOJSK POWSTAŃCZYCH

Paweł Cieliczko

Bibliografia:

  1. Miejsca pamięci Powstania Wielkopolskiego, oprac. Paweł Anders, Poznań 2010, s. 146.
  2. Jarosław Mulczyński, Historia pisana na murach. Tablice pamiątkowe w Poznaniu po 1945 roku, „Kronika Miasta Poznania” 2001, nr 2, s. 270.
  3. Bogusław Polak, Dowództwo Główne Powstania Wielkopolskiego 1918/1919 (28.12.1918 ‒ 15.01.1919),„Kronika Miasta Poznania” 1989, nr 4, s. 54.
  4. Zbysław Wojtkowiak, Napisy pamiątkowe miasta Poznania. Nowożytne tablice zewnętrzne (połowa XIX – początek XXI wieku), Poznań 2004, s. 59.
  5. Wydarzenia w Poznaniu w roku 1978 ‒ część druga,„Kronika Miasta Poznania” 1979, nr 1, s. 136.

Zdjęcia:

  1. Krzysztof Szymański

Komentarze