Ulice Kobiet: Emma Puffke

Ulice Kobiet: Emma Puffke

Opublikowany w Herstoria warta Poznania, Ulice kobiet Tagi ,,,,

EMMA PUFFKE (EMMA ANIELA TERESA SALOMEA KUROWSKA) — pisarka, która całe swoje literackie życie poświęciła uprawianie popularnej literatury dotyczącej Poznania i Wielkopolski.

Urodziła się 28 listopada 1818 roku w Poznaniu w rodzinie prawnika Stanisława Kostki Kurowskiego oraz Marianny z Wronieckich. Dzieciństwo spędziła w Poznaniu, gdzie kształciła się w domu, najpierw pod kierunkiem dwóch starszych sióstr oraz ojca, a od 1832 roku w szkole im.Ludwiki (Radziwiłłowej) w Poznaniu.

Z Poznania wyprowadziła się do – odziedziczonej przez ojca – wsi Chaławy w powiecie śremskim. W 1838 roku, w kościele parafialnym w Brodnicy koło Śremu, wyszła za mąż za starszego o 10 lat Maurycego Adama Puffke. Jej wybranek był Niemcem, ale sympatyzował z polskim ruchem narodowym. Był dziedzicem dóbr Raudchen (Rudna) na Śląsku. W pierwszych latach małżeństwa tam właśnie zamieszkali. Potem jednak przekonała męża, by przenieśli się do Wielkopolski. Za pieniądze uzyskane ze sprzedaży Rudnej nabyli majątki Pólko oraz Lipnica w powiecie szamotulskim.

Mąż Emmy zaangażował się w działalność powstańczą związaną z Wiosną Ludów, która ogarnęła Wielkopolskę w 1848 roku. Represje ze strony władz pruskich sprawiły, że musieli pozbyć się majątków. Przenieśli się do powiatu kościańskiego, gdzie za pozostałe im środki nabyli niewielki majątek Miąskowo w parafii Czerwona Wieś. Mieszkali tam przez kolejne 12 lat.

W wyniku problemów finansowych byli zmuszeni sprzedać Miąskowo i wraz z dziewięciorgiem dzieci przenieść się do Poznania.

W stolicy Wielkopolski Emma ukończyła kurs nauczycielski i zdała egzamin. Umożliwiło jej to otworzenie w 1862 roku w Kościanie pensji żeńskiej oraz szkoły dla przyszłych guwernantek, którą prowadziła przez kilkanaście lat. W 1875 roku pruskie władze zmusiły ją do jej zamknięcia. Powróciła wówczas do Poznania, gdzie mieszkała przez kolejnych pięć lat, aż do śmierci męża w 1880 roku.

Trudna sytuacja materialna, z jaką zmagać się musiała przez całe życie, stała się dla Emmy Puffke bodźcem do podjęcia pracy literackiej. Początek jej działalności literackiej datuje się na 1861 lub 1862 rok, kiedy zaczęła wydawać w Lesznie „Światełko. Pisemko poświęcone matkom i dzieciom”. W tym samym roku opublikowała „Rozmyślania religijne dla pobożnych niewiast chrześcijańskich”, a w następnym zbiór baśni wielkopolskich dla młodzieży.

Pisała także większe utwory prozatorskie. Spod jej pióra wyszły liczne opowiadania i powieści, jak odznaczona nagrodą PTPN-u powieść „Dwaj bracia różnego wychowania. Powieść moralna”, czy „Przygody małego Henryka. Obrazek osnuty na tle historii angielskiej”. Istotnym nurtem w twórczości Emmy Puffke były powieści historyczne i patriotyczne, takie jak „Krzysztof Żeligowski, czyli oswobodzenie Kościana. Powieść historyczna z XVII w.” oraz „Maurycy August Beniowski, jego żywot oraz przygody z czasu pobytu na Kamczatce”. Emma Puffke jest również autorką około dwudziestu przekładów i przeróbek powiastek umoralniających dla dzieci i dorosłych głównie niemieckiego autora K. Schmida. Tłumaczyła także beletrystykę z francuskiego, angielskiego i czeskiego.

Współpracowała z wieloma, głównie wielkopolskimi, czasopismami, przy czym najdłużej (lata 1881-1887) pisała dla „Dwutygodnika dla kobiet” (potem „Tygodnik Beletrystyczny i Naukowy”), który ogłosił m.in. jej cykl artykułów wstępnych „Wieczorne pogadanki starej babuni”. Poza tym jej utwory gościły na łamach „Domu Polskiego” (1888), „Dziennika Poznańskiego” (1885, 1888), „Gońca Wielkopolskiego” (1877, 1880-1881, 1884), „Gwiazdki Cieszyńskiej” (1867-1871), „Kuriera Poznańskiego” (1883-1884), „Tygodnika Powieści” (1881-1885) i „Tygodnika Wielkopolskiego” (1874). Drukowała też artykuły popularyzatorskie, opracowywane zazwyczaj na podstawie publikacji zagranicznych, omawiające zagadnienia z różnych dziedzin, np. moralności, religii, przyrody, geografii, higieny. Wydała także „Życiorysy sławnych Polaków” i „Fizykę zastosowaną do potrzeb ogółu”, nagrodzoną na konkursie Bażyńskiego, a także szkice biograficzne o M. Pogodinie i P. B. Shelleyu. Poważna choroba oczu, na którą Emma zapadła rok przed śmiercią uniemożliwiła jej dalszą pracę pisarską.

Zmarła 17 października 1890 r. w Luboni na zapalenie płuc.Spoczywa
na cmentarzu parafialnym w Poniecu.

Ulica Emmy Puffke znajduje się na Strzeszynie Literackim.

Swój obecny patronat otrzymała na mocy uchwały z dnia 10 lipca 2018 roku. Inicjatorem projektu nazewniczego jest Fundacja Kochania Poznania

Portret: Agnieszka Zaprzalska

Komentarze